Η «Σονάτα του σεληνόφωτος» (video)

Ένα από τα μεγαλύτερα μουσικά έργα όλων των εποχών θεωρείται η «Σονάτα του Σεληνόφωτος» ή σονάτα opus 27 με τον υπότιτλο τον υπότιτλο «Quasi una fantasia» (Με τον τρόπο της Φαντασίας). H ονομασία «Σονάτα του Σεληνόφωτος»  (Mondscheinensonate στα γερμανικά, Moonlight Sonata στα αγγλικά και Claire de lune στα γαλλικά), οφείλεται στον γερμανό μουσικοκριτικό και ποιητή Λούντβιχ Ρέλσταμπ, ο οποίος το 1832 έγραψε ότι του θύμιζε «το φεγγαρόφωτο που λάμπει πάνω από τη λίμνη της Λουκέρνης».

Πρόκειται για μια συγκλονιστική μουσική ψυχογραφία, που συγκινεί ιδιαίτερα το άκουσμά της. Στη διαδρομή της σονάτας μας αποκαλύπτεται ο απέραντος έρωτάς του Μπετόβεν για την Τζουλιέττα Γκουιτσάρντι, την κοπέλα που προτίμησε να ονομαστεί κυρία φον Γκάλλεμπεργκ, από την τιμή να γίνει γυναίκα του Μπετόβεν. Στην άρνηση της Τζουλιέττας η ανθρωπότητα οφείλει αυτό το πιανιστικό αριστούργημα. Η βαθιά απελπισία του συνθέτη εξαγνίζει την έμπνευσή του.

Το adagio και το finale της σονάτας εκφράζουν δυο αντίθετες ψυχογραφίες της θλίψης. Το πρώτο μέρος είναι η εγκαρτέρηση μέσα στη σπαραγμένη μόνωση. Τις δύο αυτές ζοφερές σελίδες χωρίζει και γεφυρώνει συνάμα το allegretto. Ο Λιστ είχε περιγράψει το μέρος αυτό ως «ένα λουλούδι που ανθίζει ανάμεσα σε δυο αβύσσους».

Στο finale ακούγονται απελπισμένες διαμαρτυρίες μιας αδικημένης ύπαρξης που παλεύει με τη μοίρα. Είναι ο Μπετόβεν άνθρωπος, που πονάει και κλαίει. Τα σπαρακτικά ακόρντα ξεσπάνε στο τέλος του κάθε λυγμού σαν κεραυνοί της ερωτικής απελπισίας. Ξαναρχίζει σε πέντε-έξη μέτρα το αβάσταχτο ψυχικό δράμα. Και στο τέλος ξεσπάει στις ύψιστες κραυγές του πάθους.

Η «Σονάτα του Σεληνόφωτος» είναι ένα έργο τόσο απλό στα μέσα της πραγματοποίησής του, που η υπέρτατη αυτή απλότητα μας τρομάζει σαν ένα ανεξήγητο μυστήριο. Κάτι το υπερφυσικό, κάτι το ιερό, κάτι το οποίο φράζει την είσοδο μας στα άδυτα της τέχνης του Μπετόβεν.

 

 

 

Ο Γάλλος συνθέτης Εκτόρ Μπερλιόζ (1803-1869) το χαρακτήρισε «ποίημα, που η ανθρώπινη γλώσσα αδυνατεί να περιγράψει», ενώ ο μαθητής του Μπετόβεν, Καρλ Τσέρνι (1791-1857), ως «νυχτερινή σκηνή, στην οποία ακούγεται μια θρηνητική απόκοσμη φωνή».

Το έργο αυτό του Μπετόβεν αποτέλεσε πηγή έμπνευσης για το Γιάννη Ρίτσο στο γνωστό ομότιτλο ποίημά του «Η Σονάτα του σεληνόφωτος».

 

 

 

 

Πηγή: https://www.fractalart.gr/

You might also like
Comments
Loading...

This website uses cookies to improve your experience. We'll assume you're ok with this, but you can opt-out if you wish. Accept Read More